Πολιτισμός

Σαν σήμερα το 1805 γεννήθηκε ο παραμυθάς Χανς Κρίστιαν Άντερσεν

Δανός συγγραφέας και ποιητής, πασίγνωστος σ΄όλο τον κόσμο για τα παραμύθια του. Γιος ενός παπουτσή και μιας πλύστρας, ο Χανς Κρίστιαν Άντερσεν (Hans Christian Andersen) γεννήθηκε στις 2 Απριλίου του 1805 στην πόλη Οντένσε.

Έμεινε ορφανός από πατέρα στα 11 του χρόνια και έκανε διάφορες δουλειές για να τα φέρει βόλτα αυτός και η μητέρα του. Το σχολείο ήταν μια πολυτέλεια για τον μικρό Χανς Κρίστιαν.

Το προσωπικό του καταφύγιο, τις όποιες ελεύθερες ώρες είχε, ήταν ένα μικρό κουκλοθέατρο. Έφτιαχνε με τα ίδια του τα χέρια τις κούκλες, τις έντυνε κι έδινε τις δικές του προσωπικές παραστάσεις, με έργα κυρίως του Σαίξπηρ, τα οποία απομνημόνευε με χαρακτηριστική ευκολία.

Η χάρη του αυτή έφτασε στα αυτιά του βασιλιά της Δανίας Φρειδερίκου του 6ου, ο οποίος ενδιαφέρθηκε προσωπικά για το παράξενο αυτό αγόρι. Τον έστειλε σ’ ένα από τα καλύτερα σχολεία της χώρας, καταβάλλοντας ο ίδιος τα δίδακτρα. Μετά κόπων και βασάνων, ο Χανς Κρίστιαν τελείωσε το Γυμνάσιο σε ηλικία 23 ετών. «Τα χρόνια αυτά ήταν τα πιο πικρά και σκοτεινά της ζωής μου», έγραψε στην αυτοβιογραφία του. Στη συνέχεια γράφεται στο Πανεπιστήμιο της Κοπεγχάγης, χωρίς να ολοκληρώσει τις σπουδές του.

Το 1822 εκδίδει το πρώτο βιβλίο του, που θα περάσει απαρατήρητο. Το 1829 γράφει μια ιστορία φαντασίας με τίτλο «Περίπατος από το κανάλι του Χόλμενς στο ανατολικό σημείο του νησιού Άμαγκερ, που θα σημειώσει μεγάλη επιτυχία. Συνεχίζει να γράφει, ποιήματα, θεατρικά έργα, λιμπρέτα για λυρικά έργα, μυθιστορήματα, που γνωρίζουν επιτυχία περισσότερο στη Γερμανία, παρά στην πατρίδα του.

Το 1835 δημοσιεύει τα πρώτα του «Παραμύθια για παιδιά» και μόνο 8 χρόνια αργότερα κερδίζουν την επιδοκιμασία του κόσμου. Θα γράψει συνολικά 168 παραμύθια ως το 1872 με πιο γνωστά, «Τα κόκκινα Παπούτσια», «Η πριγκίπισσα και το μπιζέλι», «Η βασίλισσα του χιονιού», «Το ασχημόπαπο», «Το μολυβένιο στρατιωτάκι», «Το μικρό έλατο», «Η μικρή γοργόνα», «Τα καινούργια ρούχα του αυτοκράτορα», «Το κοριτσάκι με τα σπίρτα» και «Η Τοσοδούλα».

Ενώ τα έργα του Άντερσεν είναι σχεδόν άγνωστα έξω από τη Δανία και τις γειτονικές της χώρες, τα παραμύθια του είναι από τα πιο πολυμεταφρασμένα έργα σ’ όλη την ιστορία της λογοτεχνίας. Μολονότι βασίζονται σε λαϊκούς θρύλους, τα περισσότερα χαρακτηρίζονται από έναν ηθικό ρεαλισμό, παρά απ’ την ανάγκη εκπλήρωσης μιας επιθυμίας. Οι κακοί δεν είναι δράκοι ή μάγισσες των λαϊκών μυθιστοριών, αλλά εκπρόσωποι ανθρώπινων αδυναμιών, όπως ματαιοδοξίας, σνομπισμού ή εγωιστικής αδιαφορίας. Ορισμένα από τα παραμύθια του αποκαλύπτουν μία αισιόδοξη πίστη στην επικράτηση του καλού και του ωραίου, άλλα είναι βαθιά απαισιόδοξα και έχουν δυσάρεστο τέλος.

Ο Χανς Κρίστιαν Άντερσεν θα διακριθεί και στην ταξιδιωτική λογοτεχνία. Από το 1833 ως το 1857 πραγματοποιεί 29 ταξίδια σε Ευρώπη, Ασία και Αφρική, γνωρίζεται με μεγάλες προσωπικότητες της εποχής και καταγράφει τις εμπειρίες του σε σειρά ταξιδιωτικών βιβλίων.

Τα βήματά του θα τον φέρουν ως την Ελλάδα τον Μάρτιο του 1841. Στο οδοιπορικό του «Το Παζάρι ενός ποιητή», που κυκλοφορεί στα ελληνικά από τις εκδόσεις «Εστία» με τον τίτλο «Οδοιπορικό στην Ελλάδα» περιγράφει λεπτομερώς τη διαμονή στην Αθήνα.

Παρά τις ανησυχίες και τις φοβίες του, δεν δίστασε να ταξιδέψει και να επισκεφτεί το Θησείο, το Φάληρο, τον Κολωνό και την Ακρόπολη, όπου ανέβαινε κάθε μέρα. Με ειδική άμαξα εξόρμησε στα χωριά των Μεσογείων, αλλά και τις πλαγιές της Πεντέλης.

Η προσωπική του ζωή δεν μοιάζει με την εικόνα ενός καλοκάγαθου τζέντλεμαν, που αφιέρωσε τη ζωή του ολοκληρωτικά στη συγγραφή έργων για παιδιά, μα πιο πολύ με την εικόνα ενός φιλόδοξου, τρωτού, ματαιόδοξου, ευαίσθητου και ευφυή άνδρα. Δεν έκανε οικογένεια, αν και πολλές φορές ερωτεύτηκε βαθιά, ιδιαίτερα τη διάσημη σουηδέζα τραγουδίστρια Γιένυ Λιντ.

Την άνοιξη του 1872, ο Άντερσεν έπεσε από το κρεβάτι του και χτύπησε σοβαρά. Δεν ξανάγινε ποτέ τελείως καλά και στις 4 Αυγούστου του 1875 πέθανε, σε ηλικία 70 ετών.

Χανς Κρίστιαν Άντερσεν: η θλιβερή ζωή ενός μεγάλου παραμυθά

“Φτιάξε καρδιά μου το δικό σου παραμύθι..”

Αυτό πρέπει να ήταν το motto του Χανς Κρίστιαν Άντερσεν. Λένε, πως όσοι πλάθουν παραμύθια πλάθουν στην ουσία τη ζωή που θα ήθελαν να ζήσουν.

Διαβάζοντας κανείς για τη ζωή του πασίγνωστου “παραμυθοποιού”, εύκολα αντιλαμβάνεται από πού προέρχεται αυτό το σκεπτικό. Και αυτό διότι, η προσωπική ζωή του αγαπημένου συγγραφέα των παιδικών μας χρόνων, κάθε άλλο παρά παραμυθένια ήταν.

Ο Χανς Κρίστιαν Άντερσεν είναι ένας από τους πιο αγαπημένους παιδικούς συγγραφείς, συνυφασμένος με την φαντασία που μας πήγαινε πάντα σε έναν άλλο κόσμο γεμάτο πολύχρωμες ιστορίες. Στη διάρκεια της ζωής του, έγραψε ποιήματα, διηγήματα, ταξιδιωτικές εντυπώσεις. Στον χώρο της παγκόσμιας λογοτεχνίας ωστόσο, ο μελαγχολικός Άντερσεν είναι γνωστός για τα 168 παραμύθια του, τα οποία ζωντανεύουν μέχρι σήμερα ασχημόπαπα, μολυβένια στρατιωτάκια και μπαλαρίνες στα μάτια κάθε μικρού αναγνώστη.

Η προσωπική του ζωή όμως, δεν ήταν ακριβώς παραμυθένια.

Το αγοράκι με τα σπίρτα

Γεννήθηκε στις 2 Απριλίου του 1805 στην πόλη Όντενσε της Δανίας. Οι περαστικοί που τον συναντούσαν τον χαρακτήριζαν ως “Ένα περίεργο παιδί με εξαιρετική φαντασία” αφού συνήθως προχωρούσε σαν ονειροπαρμένος και το μυαλό του δεν το είχε πουθενά αλλού παρά μόνο στα ποιήματα και στο διάβασμα.

Γιος ενός ταπεινού υποδηματοποιού και μιας “πλύστρας” όπως την αποκαλούσαν οι κάτοικοι της πόλης, μένει ορφανός από πατέρα στα έντεκα του χρόνια και αναγκάζεται να κάνει διάφορες δουλειές για να επιβιώσουν αυτός και η μητέρα του. Αρχικά προσπαθεί να μάθει την τέχνη του πατέρα του αλλά μάταια, ενώ όταν καταφέρνει να αποφοιτήσει τελικά από το σχολείο των άπορων παιδιών, μπαίνει σε ένα ραφτάδικο για να μάθει την τέχνη αλλά η προσπάθεια δεν αποδίδει καρπούς.

 

Το προσωπικό του καταφύγιο, για τις ελάχιστες ελεύθερες ώρες που έχει, είναι ένα μικρό κουκλοθέατρο. Φτιάχνει με τα ίδια του τα χέρια τις κούκλες, τις ντύνει και δίνει τις δικές του προσωπικές παραστάσεις με έργα κυρίως του Σαίξπηρ που απομνημονεύει με ιδιαίτερη ευκολία. Κάπως έτσι γίνεται γνωστός στο βασιλιά της Δανίας Φρειδερίκο τον 6ο, ο οποίος ενδιαφέρεται να γνωρίσει από κοντά το “παράξενο” αυτό αγόρι. Στη συνέχεια, τον αποστέλλει σε ένα από τα καλύτερα σχολεία της χώρας, καταβάλλοντας ο ίδιος τα δίδακτρα.

Ακόμα κι έτσι όμως, ο Χανς Κρίστιαν Άντερσεν τελειώνει με ιδιαίτερη δυσκολία το Γυμνάσιο σε ηλικία 23 ετών. “Τα χρόνια αυτά ήταν τα πιο πικρά και σκοτεινά της ζωής μου”, γράφει στην αυτοβιογραφία του, όπου επίσης αναφέρει ότι ήταν θύμα ενοχλήσεων που τον οδήγησαν στην κατάθλιψη. Στη συνέχεια γράφεται στο Πανεπιστήμιο της Κοπεγχάγης, χωρίς να ολοκληρώσει τις σπουδές του. Με μόνη περιουσία 30 φράγκα και με όνειρο να γίνει ηθοποιός, δίνει εξετάσεις στη Βασιλική Σχολή Θεάτρου από τις οποίες τον απορρίπτουν επειδή ήταν “άσχημος και αδύνατος”.

Το 1822 εκδίδει το πρώτο του βιβλίο το οποίο όμως περνά απαρατήρητο. Δεν είναι παρά 20 χρόνια μετά, το 1845, όταν κυκλοφορεί το έργο του «Η μικρή γοργόνα», που ο Άντερσεν αρχίζει να αναγνωρίζεται ως λογοτέχνης. Στα χρόνια που ακολουθούν, ενώ πολλά από τα έργα του παραμένουν σχεδόν άγνωστα έξω από τη Σκανδιναβία, τα παραμύθια του αρχίζουν να μεταφράζονται σε άλλες γλώσσες και σήμερα, είναι από τα πιο πλέον πολυμεταφρασμένα λογοτεχνήματα σε όλη την ιστορία.

Από το 1845 έως το 1872, ο Άντερσεν γράφει τα πιο γνωστά και αγαπημένα σήμερα παραμύθια των μικρών και μεγάλων του θαυμαστών. Ο ήσυχος παραμυθάς αφιερώνει τη ζωή του ολοκληρωτικά στη συγγραφή των έργων του. Αλλά ακόμα κι όταν η δουλειά του αναγνωρίζεται, η προσωπική του ζωή δεν είναι ποτέ το ίδιο φωτεινή.

Η ζωή κάθε ανθρώπου είναι ένα παραμύθι γραμμένο από τα χέρια του Θεού”

Η ερωτική του ζωή χαρακτηριζόταν από μεγάλες απογοητεύσεις, πολλές από τις οποίες ορισμένοι ιστορικοί θεωρούν εμπνεύσεις για τα λογοτεχνήματα του. Έχει γράψει στο προσωπικό του ημερολόγιο για την αδυναμία του να συνάψει ερωτικές σχέσεις, φτάνοντας στο σημείο να εκλιπαρεί τον θεό για μία σύντροφο. «Δώσε μου ζωή. Δώσε μου μία νύφη. Το αίμα μου ποθεί την αγάπη, όπως και η καρδιά μου!», έγραφε ο νεαρός τότε Andersen.

Το γεγονός ότι δεν έκανε ποτέ σοβαρή σχέση, πόσο μάλλον οικογένεια, ενδεχομένως να οφείλεται στον ντροπαλό χαρακτήρα του, ο οποίος υπερνικούσε την εικόνα του φιλόδοξου, ευαίσθητου και ευφυή άνδρα η οποία διαπνεόταν από το έργο του. Αν και είναι καταγεγραμμένος ο έρωτάς του για πολλές γυναίκες, είναι επίσης γνωστό ότι δεν μπορούσε να κερδίσει την καρδιά τους, με τις επιθυμίες του για αγάπη να παραμένουν πάντοτε τελικά ανεκπλήρωτες.

Την άνοιξη του 1872, ο 67χρονος πλέον Άντερσεν πέφτει από το κρεβάτι του και χτυπά σοβαρά. Δεν γίνεται ποτέ εντελώς καλά και στις 4 Αυγούστου του 1875, σε ηλικία 70 ετών, αφήνει την τελευταία του πνοή μαζί με μια τεράστια παρακαταθήκη που έμελλε να θρέψει τα όνειρα και τη φαντασία πολλών μελλοντικών γενεών.

Μερικά από τα πιο γνωστά παραμύθια του Άντερσεν, είναι:

  • Den lille havfrue (Η μικρή γοργόνα)
  • Kejserens nye klæder (Τα καινούρια ρούχα του αυτοκράτορα)
  • De vilde svaner (Οι αγριόκυκνοι)
  • Snedronningen (Η Βασίλισσα του χιονιού)
  • Prinsessen på ærten (Η Βασιλοπούλα και το ρεβίθι)
  • Tommelise (Η Τοσοδούλα)
  • Den grimme ælling (Το ασχημόπαπο)
  • De røde sko (Τα κόκκινα παπούτσια)
  • Holger Danske (Χόλγκερ ο Δανός)
  • Den lille pige med svovlstikkerne (Το κοριτσάκι με τα σπίρτα)
  • Den standhaftige tinsoldat (Το μολυβένιο στρατιωτάκι)
  • Dyndkongens datter (Η δύναμη της αγάπης)
  • En rose fra Homers grav (Ένα τριαντάφυλλο από τον τάφο του Ομήρου)

 

 

 

 

 

 

Πηγή: sansimera.gr

Tags

Related Articles

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Back to top button
Close