Σε φάση υλοποίησης εισέρχεται το νέο πρόγραμμα «Ανακαινίζω 2026», το οποίο θα εφαρμοστεί σε δύο στάδια και περιλαμβάνει σημαντικές αλλαγές τόσο στις επιλέξιμες δαπάνες ανακαίνισης και ενεργειακής αναβάθμισης όσο και σε ρυθμίσεις που αφορούν το «πάγωμα» των ενοικίων.
Το πρόγραμμα αποτελεί βασική κυβερνητική παρέμβαση για την αντιμετώπιση της στεγαστικής κρίσης και της περιορισμένης προσφοράς κατοικιών προς ενοικίαση. Ο συνολικός προϋπολογισμός του φτάνει τα 500 εκατομμύρια ευρώ και εκτιμάται ότι θα καλύψει περίπου 20.000 κατοικίες που έχουν ανεγερθεί έως το 1990.
Βασικός στόχος είναι η επανένταξη χιλιάδων κλειστών διαμερισμάτων στην αγορά, δίνοντας κίνητρα στους ιδιοκτήτες να προχωρήσουν σε ανακαινίσεις και αξιοποίηση των ακινήτων τους, σε μια περίοδο έντονης στεγαστικής πίεσης και αυξημένων ενοικίων.
Πότε ανοίγει η πλατφόρμα αιτήσεων
Η πλατφόρμα προελέγχου αναμένεται να τεθεί σε λειτουργία στα τέλη Μαΐου μέσω του gov.gr, ωστόσο οι οριστικές αιτήσεις για επιδότηση θα ξεκινήσουν από την 1η Σεπτεμβρίου 2026.
Το πρόγραμμα απευθύνεται σε ιδιοκτήτες κλειστών κατοικιών και προβλέπει επιδότηση που μπορεί να φτάσει έως και τις 36.000 ευρώ, με βασική προϋπόθεση το ακίνητο να διατεθεί ξανά στην αγορά μακροχρόνιας μίσθωσης.
Σύμφωνα με τον αναπληρωτή υπουργό Οικονομικών, Νίκος Παπαθανάσης, έως το τέλος του μήνα αναμένεται να ανοίξει και η πλατφόρμα ελέγχου επιλεξιμότητας, μέσω της οποίας οι ενδιαφερόμενοι θα μπορούν να διαπιστώσουν αν πληρούν τα απαιτούμενα κριτήρια συμμετοχής.
Οι δύο φάσεις του προγράμματος
Η πρώτη φάση αφορά κλειστά ακίνητα και συνοδεύεται από δύο βασικές προϋποθέσεις:
- υποχρεωτική εκμίσθωση του ακινήτου για τουλάχιστον πέντε έτη μετά την αναβάθμιση,
- τριετές «πάγωμα» του ενοικίου.
Η δεύτερη φάση αφορά ιδιοκατοικούμενα ακίνητα, όπου οι ιδιοκτήτες θα μπορούν να πραγματοποιήσουν τόσο ενεργειακές παρεμβάσεις όσο και γενικές επισκευές, σε αναλογία 20% ενεργειακή αναβάθμιση και 80% λοιπές εργασίες.
Η επιδότηση μπορεί να καλύπτει έως και το 95% των δαπανών, με ανώτατο όριο τα 300 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο για κατοικίες έως 120 τ.μ. και μέγιστο συνολικό ποσό επιδότησης τις 36.000 ευρώ ανά δικαιούχο.
Τα απαραίτητα δικαιολογητικά
Για την ένταξη στο πρόγραμμα θεωρούνται απαραίτητα δύο βασικά έγγραφα:
- το Πιστοποιητικό Ενεργειακής Απόδοσης (ΠΕΑ), το οποίο εκδίδεται από πιστοποιημένο ενεργειακό επιθεωρητή μετά από αυτοψία στο ακίνητο,
- η Ηλεκτρονική Ταυτότητα Κτιρίου, δηλαδή ο πλήρης ψηφιακός φάκελος του ακινήτου που εκδίδεται μέσω του Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας από αρμόδιο μηχανικό.
Ποιες εργασίες επιδοτούνται
Σε αντίθεση με προηγούμενα προγράμματα ενεργειακής αναβάθμισης, το «Ανακαινίζω 2026» καλύπτει ευρύτερες παρεμβάσεις ανακαίνισης και όχι αποκλειστικά ενεργειακές εργασίες.
Μόλις το 20% των δαπανών θα αφορά ενεργειακή αναβάθμιση, ενώ το υπόλοιπο ποσό θα μπορεί να αξιοποιηθεί για:
- ανακαίνιση κουζίνας και μπάνιου,
- εσωτερικές εργασίες,
- επισκευές,
- γενικές λειτουργικές παρεμβάσεις στο ακίνητο.
Η επιδότηση αναμένεται να φτάνει έως τα 300 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο, με συνολικό ανώτατο ποσό τις 36.000 ευρώ για κατοικίες έως 120 τ.μ.
Το πρόγραμμα αφορά κατοικίες με οικοδομική άδεια έως το τέλος του 1990, οι οποίες παραμένουν κλειστές για τουλάχιστον τρία χρόνια. Η αδράνεια του ακινήτου θα αποδεικνύεται μέσω στοιχείων κατανάλωσης ηλεκτρικού ρεύματος και διασταυρώσεων από τις αρμόδιες υπηρεσίες.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του οικονομικού επιτελείου, περίπου 400.000 κλειστά διαμερίσματα θα μπορούσαν θεωρητικά να ενταχθούν στο μέτρο, ενώ στην πρώτη φάση αναμένεται να ωφεληθούν περίπου 15.000 έως 20.000 ιδιοκτήτες.
Τα εισοδηματικά κριτήρια
Για τη συμμετοχή στο πρόγραμμα προβλέπονται συγκεκριμένα οικονομικά όρια:
- έως 25.000 ευρώ ετήσιο εισόδημα για άγαμους,
- έως 35.000 ευρώ για έγγαμους,
- προσαύξηση 5.000 ευρώ για κάθε παιδί.
Παράλληλα, ο ενδιαφερόμενος θα πρέπει να διαθέτει τουλάχιστον το 50% της πλήρους κυριότητας ή της επικαρπίας του ακινήτου που θα ενταχθεί στο πρόγραμμα.
Οι υποχρεώσεις των δικαιούχων
Όσοι ενταχθούν στο πρόγραμμα δεν θα μπορούν να διατηρήσουν το ακίνητο κλειστό μετά την ολοκλήρωση της ανακαίνισης, καθώς βασικός όρος είναι η διάθεσή του σε μακροχρόνια μίσθωση.
Το υπουργείο σχεδιάζει την επιβολή πλαφόν στο ύψος του ενοικίου, ενώ το πρώτο μισθωτήριο θα πρέπει να έχει διάρκεια τουλάχιστον τριών ετών. Σε περίπτωση πρόωρης αποχώρησης του ενοικιαστή, ο ιδιοκτήτης θα υποχρεούται να προχωρήσει σε νέα μίσθωση για το υπόλοιπο χρονικό διάστημα χωρίς αύξηση του ενοικίου.
