Το «πράσινο φως» για την προώθηση νομοθετικής ρύθμισης που αφορά τον περιορισμό της χρήσης των μέσων κοινωνικής δικτύωσης από παιδιά κάτω των 15 ετών έδωσε την Τετάρτη ο Κυριάκος Μητσοτάκης. Η συζήτηση γύρω από το συγκεκριμένο θέμα έχει ενταθεί τους τελευταίους μήνες, με την κυβέρνηση να εξετάζει τρόπους για τη θέσπιση ενός πλαισίου προστασίας των ανηλίκων στο ψηφιακό περιβάλλον.
Λίγες ημέρες νωρίτερα, ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης Δημήτρης Παπαστεργίου είχε αναφέρει ότι η Ελλάδα συγκαταλέγεται στις πρώτες χώρες που έθεσαν το ζήτημα περιορισμών στη χρήση των social media από ανηλίκους. Όπως επισήμανε, η συζήτηση βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ενώ σύντομα αναμένονται ανακοινώσεις για το πλαίσιο που θα υιοθετηθεί.
-Advertisment-
Μιλώντας στο Athens Alitheia Forum, ο πρωθυπουργός αποκάλυψε ότι η κυβέρνηση προετοιμάζει τις τελικές αποφάσεις της για τον περιορισμό της πρόσβασης σε ορισμένες πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης από παιδιά κάτω των 15 ετών. Όπως τόνισε, η ρύθμιση θα πρέπει να είναι πλήρως εφαρμόσιμη και να συμβαδίζει με το ευρωπαϊκό κανονιστικό πλαίσιο, και συγκεκριμένα με την Digital Services Act (DSA).
Σύμφωνα με τον ίδιο, οι σχετικές ανακοινώσεις αναμένεται να γίνουν σύντομα, πιθανότατα μέσα στον μήνα.
Συνεργασία υπουργείων για τη νομοθετική πρωτοβουλία
Το ζήτημα θεωρείται σύνθετο και πολυπαραγοντικό και τους τελευταίους μήνες αποτέλεσε αντικείμενο εκτεταμένων συζητήσεων μεταξύ των συναρμόδιων υπουργείων.
Στη διαδικασία συμμετέχουν ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης Δημήτρης Παπαστεργίου, ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης, με ενεργό εμπλοκή του υφυπουργού αρμόδιου για θέματα ψυχικής υγείας Δημήτρης Βαρτζόπουλος, καθώς και ο υπουργός Δικαιοσύνης Γιώργος Φλωρίδης, σε συνεργασία με τον υπουργό Επικρατείας Άκης Σκέρτσος.
Η νομοθετική πρωτοβουλία αναμένεται να προέλθει από το Υπουργείο Υγείας, καθώς το θέμα συνδέεται νομικά με την προστασία της ψυχικής υγείας παιδιών και εφήβων από τον εθισμό στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Η προετοιμασία της ρύθμισης βρίσκεται σε προχωρημένο στάδιο, ωστόσο απομένει η οριστικοποίηση σημαντικών ζητημάτων, όπως ο ακριβής ορισμός του ψηφιακού εθισμού και το ύψος των προστίμων που ενδέχεται να επιβάλλονται στις διαδικτυακές πλατφόρμες σε περίπτωση μη συμμόρφωσης.
Παράλληλα εξετάζεται σοβαρά το ενδεχόμενο να προβλεφθεί διάταξη στον Ποινικό Κώδικα σχετικά με την ευθύνη των γονέων για την ανεξέλεγκτη χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης από ανηλίκους, κατά ανάλογο τρόπο με άλλες περιπτώσεις προστασίας ανηλίκων.
Τι δείχνουν οι δημοσκοπήσεις
Σύμφωνα με δημοσκόπηση της εταιρείας ALCO που πραγματοποιήθηκε τον Φεβρουάριο, περίπου το 80% των ερωτηθέντων εμφανίζεται θετικό στην επιβολή περιορισμών στη χρήση των social media από παιδιά κάτω των 15 ετών.
Οι βασικοί παράγοντες της μεταρρύθμισης
Η εφαρμογή του σχεδίου βασίζεται σε τέσσερις βασικούς πυλώνες.
- Το κράτος
Η Πολιτεία θα θεσπίσει νομοθετικό πλαίσιο που θα υποχρεώνει τις εταιρείες των μέσων κοινωνικής δικτύωσης να εφαρμόσουν συστήματα επαλήθευσης ηλικίας για την προστασία των ανηλίκων. Με βάση το σχέδιο, όποιος επιθυμεί να δημιουργήσει λογαριασμό θα πρέπει να αποδεικνύει ότι είναι άνω των 15 ετών, ενώ θα υπάρχουν επιπλέον περιορισμοί για χρήστες ηλικίας 16 έως 18 ετών. - Η Ευρωπαϊκή Ένωση
Η εφαρμογή του μέτρου θα πρέπει να ευθυγραμμιστεί με τους κανονισμούς της Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Αν και χώρες όπως η Αυστραλία έχουν ήδη θεσπίσει αυστηρούς περιορισμούς, η Ελλάδα ως κράτος-μέλος της Ευρωπαϊκή Ένωση οφείλει να κινηθεί εντός του ευρωπαϊκού πλαισίου.
Σε αυτό το πλαίσιο, εξετάζεται ως τεχνική λύση το μοντέλο της εφαρμογής KidsWallet, μιας κρατικά υποστηριζόμενης εφαρμογής επαλήθευσης ηλικίας.
- Οι εταιρείες τεχνολογίας
Οι μεγάλες πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης, όπως η ByteDance (TikTok), η Meta Platforms (Facebook, Instagram, WhatsApp) και η Alphabet Inc. (YouTube), θα κληθούν να συμμορφωθούν με τις νέες απαιτήσεις της ελληνικής νομοθεσίας. Σε περίπτωση μη συμμόρφωσης προβλέπεται η επιβολή προστίμων και άλλων κυρώσεων. - Οι γονείς
Καθοριστικός παράγοντας θεωρείται και η συμβολή των γονέων, τους οποίους η κυβέρνηση σκοπεύει να ενημερώσει και να ευαισθητοποιήσει περισσότερο σχετικά με τον χρόνο που περνούν τα παιδιά στα social media και τις πιθανές επιπτώσεις στην ψυχική τους υγεία.