Νέο πλαίσιο λειτουργίας για τα σχολικά κυλικεία, τους χώρους εστίασης και τους αυτόματους πωλητές τίθεται σε εφαρμογή από τη σχολική χρονιά 2026-2027, με στόχο πιο υγιεινές διατροφικές επιλογές για τους μαθητές.
Σημαντικές αλλαγές στη λειτουργία των σχολικών κυλικείων προβλέπει το νέο υγειονομικό πλαίσιο του υπουργείου Υγείας, το οποίο αντικαθιστά τους κανόνες που ίσχυαν από το 2013.
-Advertisment-
Με τις νέες διατάξεις καθορίζεται εκ νέου ποια τρόφιμα και ροφήματα επιτρέπεται να διατίθενται στους μαθητές, ενώ παράλληλα εισάγονται περιορισμοί σε προϊόντα με υψηλή περιεκτικότητα σε ζάχαρη, αλάτι και κορεσμένα λιπαρά.
Οι αλλαγές αφορούν τόσο τα σχολικά κυλικεία όσο και τους χώρους εστίασης και τους αυτόματους πωλητές.
Τι μπορούν να αγοράζουν οι μαθητές
Στα προϊόντα που μπορούν να διατίθενται περιλαμβάνονται φρούτα και λαχανικά, με έμφαση στα φρέσκα και εποχής προϊόντα.
Ειδικότερα, επιτρέπονται:
- Φρέσκα φρούτα εποχής
- Φρέσκα λαχανικά σε ατομικές μερίδες
- Αποξηραμένα φρούτα χωρίς προσθήκη ζάχαρης
- Φρουτοσαλάτες
- Κομπόστες χωρίς πρόσθετα σάκχαρα
Γαλακτοκομικά προϊόντα
Στα επιτρεπόμενα γαλακτοκομικά περιλαμβάνονται:
- Φρέσκο παστεριωμένο γάλα
- Κεφίρ
- Γιαούρτι χωρίς πρόσθετη ζάχαρη
- Ροφήματα γάλακτος με κακάο και χαμηλά λιπαρά
- Γαλακτοκομικά επιδόρπια που τηρούν τα προβλεπόμενα όρια σε λιπαρά και σάκχαρα
Αρτοσκευάσματα και σνακ
Οι μαθητές θα μπορούν επίσης να επιλέγουν συγκεκριμένα αρτοσκευάσματα και σνακ, υπό την προϋπόθεση ότι πληρούν τις προβλεπόμενες διατροφικές προδιαγραφές.
Στην κατηγορία αυτή περιλαμβάνονται:
- Κουλούρια, κριτσίνια και φρυγανιές ολικής άλεσης
- Μπισκότα που πληρούν τις προβλεπόμενες διατροφικές προδιαγραφές
- Σταφιδόψωμο
- Μουστοκούλουρα, στις προβλεπόμενες ποσότητες
- Ρυζογκοφρέτες και καλαμποκογκοφρέτες
- Παστέλι
- Φυτικά επιδόρπια
- Ξηροί καρποί χωρίς αλάτι και ζάχαρη, αποκλειστικά στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση
Σάντουιτς και τοστ: Τι επιτρέπεται
Τα σάντουιτς και τα τοστ μπορούν είτε να παρασκευάζονται στο ίδιο το κυλικείο είτε να διατίθενται τυποποιημένα, αρκεί τα συστατικά τους να περιλαμβάνονται στα επιτρεπόμενα.
Ενδεικτικά, μπορούν να περιέχουν:
- Ψωμί ολικής άλεσης
- Τυρί
- Βραστό κοτόπουλο ή γαλοπούλα
- Τόνο
- Αυγό
- Ελιές χωρίς κουκούτσι
- Ταχίνι ή φυστικοβούτυρο
- Μέλι
- Λαχανικά
Δεν επιτρέπεται η χρήση αλλαντικών και μη εγκεκριμένων συστατικών.
Ποιες πίτες και πίτσες επιτρέπονται
Το νέο πλαίσιο προβλέπει συγκεκριμένες επιλογές και για πίτες και πίτσες.
Επιτρέπονται:
- Τυρόπιτα
- Πίτα λαχανικών
- Τυροκούλουρο
- Πίτσα χωρίς αλλαντικά
Αντίθετα, πίτες και πίτσες που περιέχουν αλλαντικά δεν επιτρέπεται να διατίθενται στα σχολικά κυλικεία.
Ποια προϊόντα απαγορεύονται στα σχολικά κυλικεία
Από τη νέα λίστα απουσιάζει μια σειρά προϊόντων που αποτελούσαν μέχρι σήμερα συνηθισμένες επιλογές των μαθητών.
Μεταξύ των προϊόντων που δεν επιτρέπεται να πωλούνται είναι:
- Αναψυκτικά και ενεργειακά ποτά
- Πατατάκια, chips, γαριδάκια και άλλα αλμυρά σνακ
- Σοκολάτες γάλακτος και υγείας
- Παγωτά
- Τσίχλες και καραμέλες
- Κέικ
- Τσουρέκια
- Ντόνατς
- Γλυκά αρτοσκευάσματα που δεν πληρούν τις προβλεπόμενες προδιαγραφές
Τέλος στα αλλαντικά και τις βαριές σάλτσες
Ιδιαίτεροι περιορισμοί προβλέπονται και για τρόφιμα και συστατικά που χρησιμοποιούνται συχνά σε σάντουιτς, πίτες και άλλα πρόχειρα γεύματα.
Δεν επιτρέπονται:
- Ζαμπόν
- Μπέικον
- Λουκάνικα
- Μορταδέλα
- Πάριζα
- Σαλάμι και λοιπά αλλαντικά
- Γύρος
- Σουβλάκι
- Παρασκευάσματα κρέατος
- Κέτσαπ
- Μαγιονέζα και άλλες βαριές σάλτσες
- Αλείμματα σοκολάτας
Ως αποτέλεσμα, σάντουιτς με αλλαντικά, καθώς και πίτσες ή πίτες που περιέχουν αλλαντικά, δεν θα μπορούν να πωλούνται στα σχολικά κυλικεία.
Πρόσθετοι περιορισμοί στα Δημοτικά
Ειδικές προβλέψεις υπάρχουν για τους μαθητές της Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης, με στόχο την αποφυγή κινδύνων πνιγμονής.
Στα κυλικεία των Δημοτικών δεν θα διατίθενται:
- Μικρά, στρογγυλά φρούτα, όπως σταφύλια και κεράσια
- Ξηροί καρποί
Υποχρεωτική ενημέρωση για τα αλλεργιογόνα
Σημαντική αλλαγή αποτελεί και η υποχρέωση των υπευθύνων των σχολικών κυλικείων να ενημερώνουν για την παρουσία αλλεργιογόνων στα τρόφιμα.
Οι σχετικές πληροφορίες θα πρέπει να είναι διαθέσιμες πριν από την αγορά, ώστε μαθητές και γονείς να μπορούν να γνωρίζουν τη σύσταση των προϊόντων και να κάνουν ασφαλείς επιλογές.
Αυστηρότεροι και πιο οργανωμένοι υγειονομικοί έλεγχοι
Το νέο πλαίσιο δεν αφορά μόνο τα προϊόντα που πωλούνται, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο πραγματοποιούνται οι υγειονομικοί έλεγχοι.
Οι αρμόδιες υπηρεσίες των Περιφερειών θα πραγματοποιούν τακτικούς ή έκτακτους ελέγχους, ενώ προβλέπεται και δειγματοληπτικός εργαστηριακός έλεγχος των προϊόντων που διατίθενται στα κυλικεία.
Παράλληλα, θεσπίζονται για πρώτη φορά ενιαία, ψηφιοποιημένα και βαθμονομημένα φύλλα ελέγχου, τα οποία θα χρησιμοποιούνται υποχρεωτικά κατά τις υγειονομικές επιθεωρήσεις.
Τρεις κατηγορίες συμμόρφωσης
Τα αποτελέσματα των ελέγχων θα καταχωρίζονται ηλεκτρονικά στο Πληροφοριακό Σύστημα Διαχείρισης Ελέγχων (ΠΣ-ΔΕ).
Οι ελεγχόμενες δραστηριότητες θα κατατάσσονται σε τρεις κατηγορίες:
- Χαμηλής Συμμόρφωσης
- Μεσαίας Συμμόρφωσης
- Υψηλής Συμμόρφωσης
Στις περιπτώσεις χαμηλής ή μεσαίας συμμόρφωσης θα συντάσσεται έκθεση ελέγχου. Όταν διαπιστώνονται παραβάσεις, θα ακολουθείται η προβλεπόμενη διαδικασία για την επιβολή διοικητικών ή ποινικών κυρώσεων.
Για παραβάσεις που δεν περιλαμβάνονται στο τυποποιημένο φύλλο ελέγχου, θα δίνονται γραπτές συστάσεις και θα καθορίζεται συγκεκριμένη προθεσμία για τη συμμόρφωση.
Μέχρι να ολοκληρωθεί η ψηφιοποίηση της διαδικασίας, οι έλεγχοι θα πραγματοποιούνται και σε έγχαρτη μορφή, εις διπλούν και παρουσία εκπροσώπου της επιχείρησης.
Το νέο πλαίσιο επιχειρεί, συνολικά, να διαμορφώσει ένα πιο υγιεινό διατροφικό περιβάλλον στα σχολεία, περιορίζοντας προϊόντα με αυξημένες ποσότητες ζάχαρης, αλατιού και λιπαρών και ενισχύοντας τις πιο υγιεινές επιλογές για τους μαθητές.